[edytuj] Rozmiary

Porównanie wielkości amficeliasa i człowiekaDotychczasowe znaleziska dinozaurów świadczą o tym, że były to największe zwierzęta lądowe, jakie kiedykolwiek chodziły po Ziemi. Jednakże większość dinozaurów nie była gigantami.

Spośród dinozaurów, których szkielety odkopano w komplecie i są wystawione w muzeach, najwyższym i najcięższym jest brachiozaur, znaleziony w Tanzanii w 1908 roku. Obecnie jest wystawiony w Muzeum Przyrodniczym Uniwersytetu Humboldtów w Berlinie. Ma 12 m wysokości. Prawdopodobnie zwierzę ważyło za życia od 30-60 ton. Najdłuższy szkielet wystawiony w muzeum, mający 27 m, należał do diplodoka. Został odkryty w Ameryce Północnej w stanie Wyoming, i jest eksponowany w Muzeum Historii Naturalnej im. Carnegiego w Pittsburgu od 1907 roku.

Największe i najdłuższe dinozaury znane są tylko z fragmentów szkieletu. I tak znane od lat siedemdziesiątych: masywny argentynozaur, który mógł ważyć od 80-100 ton i mierzyć ponad 45 m długości i superzaur – 40 m długości.

Żadna inna grupa lądowych zwierząt nie może się z nimi równać. Największy słoń rekordzista ważył tylko 12 ton, a najwyższa żyrafa sięgała jedynie 7 m wysokości. Nawet największy lądowy ssak, wymarły bezrogi nosorożec indrikoterium o wysokości w kłębie do 6 m i mamut były karzełkami przy olbrzymich zauropodach. Jedynie nieliczne wodne zwierzęta zbliżają się do ich rozmiarów, a wieloryb płetwal błękitny przewyższa je, gdyż waży do 200 ton i mierzy 33,5 m długości. Trzeba tu jednak zauważyć, iż tak wielką masę zawdzięcza on życiu w środowisku wodnym, gdzie działa na niego zmniejszająca ciężar siła wyporu.

Najmniejsze znane dinozaury były wielkości wrony albo kury. Parvicursor i Saltopus miały do 60 cm długości, a mikroraptor nie przerastał gołębia.

Rekordy [edytuj]

Model stegozaura (Bałtowski Park Jurajski)Najszybszy – ornitomimozaury takie jak dromicejomim, ornitomim i strutiomim (osiągały około 80 km/h[1]),
Najcięższy – argentynozaur (niektóre szacunki sugerują, że ważył około 110 ton – lecz odkryto stosunkowo niewiele skamieniałości tego zwierzęcia, w związku z tym szacunki nie są pewne), bruhatkajozaur (niektóre szacunki sugerują masę do 130, a nawet 220 t, jednak są one bazowane na fragmentarycznych skamieniałościach i jako takie nie są pewne) lub amficelias (do 122 t – szacunki bazowane na opisanym przez Edwarda Drinkera Cope'a pojedynczym niekompletnym kręgu, który zaginął wiele lat temu),
Najdłuższy – argentynozaur (niektóre szacunki sugerują, że osiągał 42 m długości – patrz uwagi wyżej), bruhatkajozaur (wg niektórych szacunków osiągał 44 m długości – patrz uwagi wyżej) lub amficelias (wg niektórych szacunków do 58 m – patrz uwagi wyżej),
Najwyższy – zauroposejdon (osiągał 18,5-19 m, być może bruhatkajozaur (przy wadze 100-200 t musiał osiągać również ogromne rozmiary),
Najdłuższa szyja – mamenchizaur – do 15 m[2], superzaur – 13 m, zauroposejdon – 11 m,
Największy mózg – tyranozaur (mózg wielkości mózgu goryla). Proporcjonalnie największy – Bambiraptor- jego stosunek masy mózgu do masy ciała (EQ) wynosi 12,5-13,8, jednak jest to osobnik młody i w miarę wzrostu EQ spadało. Troodon – EQ 6,5.
Najdłuższa czaszka – torozaur (jego czaszka osiągała 2,6 m długości), spinozaur – wg szacunków około 2,5 m,
Największy drapieżnik – spinozaur (sugeruje się, że mógł osiągać 17 metrów długości i 8 t wagi, giganotozaur – ok. 7 t, 13-16 m i ok. 6 m wysokości, karcharodontozaur ok. 12,13 m, 6 t, tyranozaur – 12-13 m, 5 t i mapuzaur bardzo podobnie),
Najmniejszy – epidendrozaur (osiągał 12-15 cm długości, 5 cm wysokości; ważył ok. 100 g)

Dinozaury miały cztery kończyny (tylne na ogół wyraźnie dłuższe od przednich, nie było to jednak regułą), zakończone pazurami, u niektórych grup roślinożerców przypominających tępe kopyta. Ciało pokryte było łuskowatą, wodoszczelną skórą. Niektóre mniejsze dinozaury drapieżne miały w różnym stopniu rozwinięte pióra. Wszystkie dinozaury posiadały ogon.

Dinozaury składały jaja pokryte twardymi skorupkami o budowie podobnej do ptasiej. Szkielety dinozaurów i ptaków posiadają wiele cech niespotykanych u innych zwierząt, np. przekształcenie nóg usprawniające bieg. Innymi ich wspólnymi cechami są lekkie kości kończyn (i obecność jam w wielu kościach, być może mieszczących worki powietrzne), szczegóły budowy czaszki oraz staw zawiasowy staw skokowy.